 |
 |
|
|
|
فاجعه اعتياد در ايران يداله بلدی
٢٩ آذر ١٣٨٤
طبق گزارش سازمان ملل که در تابستان سال ٢٠٠٥ در نشريه واشنگتن پست درج گرديد ايران به نسبت ميزان جمعيت بالاترين ميزان معتادان را در جهان دارد و کشورهای قرقيزستان و موريتانی با فاصله زيادی در رديف دوم و سوم قرار دارند. مشکلات اجتماعی گسترده ای مانند فقر، بيکاری، دزدی، سرقت مسلحانه، فحشا، رشوه خواری، زورگيری، باج گيری، کودکان خيابانی، کارتن خوابی، فرار نوجوانان از کانون خانواده، تشکيل باندهای تبهکاری و فرو ريختن ارزشهای انسانی و اخلاقی با روندی در حال افزايش بر زندگی مردم ميهن مان سايه افکنده است، و بخشی از نيروی جوان و بالنده کشورمان که بايد چرخ های اقتصادی کشور را به حرکت درآورند يا در مدارس و دانشگاه ها به تحصيل بپردازند يا در بخش های هنری و ورزشی فعال باشند و يا حداقل از يک زندگی سالم و عادی برخوردار باشند هر روز در تکاپوئی جانکاه و فلاکت بار در جستجوی مواد مخدر و تهيه هزينه ی آن جسم نحيف خود را فرسوده تر می سازند و مردم کشورمان نيز هر روز در هر کوی، خيابان، پارک و خرابه ها و زير پلها نظاره گر صحنه هائی از وضعيت دردناک اين فرزندان ستم ديده و فراموش شده ميهن مان هستند که مرگی زودرس را انتظار می کشند. با توجه به اين نکته مهم که ٦٠% از جمعيت کشورمان شامل جوانان زير ٣٠ سال می باشند آنگاه می توان به ژرفای اين فاجعه پی برد و با توجه به گستردگی روز افزون اعتياد در کشورمان و تأثيرات ويرانگر آن می توان آنرا فاجعه ملی ناميد. طبق گزارش سازمان ملل که در تابستان سال ٢٠٠٥ در نشريه واشنگتن پست درج گرديد ايران به نسبت ميزان جمعيت بالاترين ميزان معتادان را در جهان دارد و کشورهای قرقيزستان و موريتانی با فاصله زيادی در رديف دوم و سوم قرار دارند. اعتياد که در گذشته در ميان اقشار خاص و در سنين خاص رايج بود اکنون مرزها را در نورديده و به نسل کودکان همچنين اقشار زنان، دانش آموزان، دانشجويان، روستائيان و حتی کانون خانواده نيز سرايت کرده است. تعريف ماده مخدر: ماده مخدر ماده ای است که مصرف آن دارای عوارض و اثرات معينی بر کارکرد ذهن و جسم می باشد و در وضعيت روانی، عاطفی، احساسات و ادراکات و تفکر و کارکرد تمام اعضای بدن اثر می گذارد؛ شدت اثرات آن بستگی به نوع و ميزان مواد مصرف شده دارد، حالت پس از استفاده از مواد مخدر را اصطلاحاً نشئگی می نامند. در اين حالت فرد معتاد در آرامش به سر می برد و موقعيت زمان و مکان را چندان درک نمی کند و از نظر جسمی دارای نيروی کاذب می گردد و عدم به موقع مصرف آن را خماری می نامند. در اين حالت فرد معتاد دچار آب ريزش بينی، بی خوابی، بی اشتهائی، درد و بی قراری، ضعف جسمانی و افسردگی يا خشم می شود، اکثر اقدامات نا بهنجار را که يک فرد معتاد برای بدست آوردن مواد مخدر مرتکب می شود در حالت خماری روی می دهد. انواع مواد مخدر: انواع مواد مخدر عبارتند از (ناس، حشيش، ترياک، شيره، مرفين، هروئين، کوکائين، ال-اس-دی، ماری جوانا، متادون، قرص های روان گردان، شيشه يا کريستال) برخی از اين مواد بيشتر بر کارکرد جسم اثر می گذارد مانند مرفين که موجب تسکين درد می شود و بعضی مانند ناس، حشيش و علف که بيشتر بر ذهنيات اثر می گذارند و توهم زا هستند اما بيشتر مواد مخدر دارای تأثير دوگانه هستند و بر جسم و ذهن اثر می گذارند. تاريخچه مواد مخدر: مصرف مواد مخدر تخدير کننده به ٧٠٠٠ سال پيش می رسد که برای اولين بار در چين کشف شد، کتيبه ای نيز متعلق به ٦٠٠٠ سال پيش وجود دارد که در آن سوميريها از گياه خشخاش به عنوان گياه شادی بخش نام برده اند هندوها از سه هزار سال پيش تاکنون از گياه شاهدانه به عنوان ماده مخدر استفاده می کنند در امريکای لاتين آثاری وجود دارد که از هزار سال پيش مردم بوته کوکائين را می جويدند، بقراط حکيم يونانی در چهار صد سال پيش از ميلاد ترياک را برای تسکين درد تجويز می کرده است بوعلی سينا و زکريای رازی نيز ترياک را به عنوان دارو تجويز می کردند. کشف خشخاش در ايران در زمان صفويه مرسوم بوده است در سال ١٣٣٤ قانون منع کشت خشخاش در ايران به تصويب رسيد و در سال ١٣٤٨ سيستم کوپنی توسط وزارت بهداری برای معتادان بيش از ٦٠ سال اجرا گرديد. وضعيت مواد مخدر در ايران: از انواع مواد مخدر که بيش از همه در ايران مصرف می شود عبارتند از ناس، حشيش، ترياک و هروئين. ناس: ماده مخدريست ک ريشه ی گياهی دارد و مصرف آن در جنوب خراسان و بلوچستان شايع است اين گياه را که ساعتها در دهان نگه می دارند نشئه آور است؛ اما شدت نشئگی آن با ديگر مواد مدر قابل مقايسه نيست و اثرات آن بسيار خفيف می باشد. حشيش: حشيش ماده ايست ک از گياه شاهدانه به دست می آيد و آنرا معمولاً با سيگار مصرف می کنند اين ماده چندان اعتياد آور نيست اما بر کارکرد ذهن شديداً اثر ميگذارد و توهم زا می باشد و نيروی تخيل را مختل می سازد و فرد مصرف کننده را به حرکات غير عادی وادار می نمايد. ترياک: ماده ايست که از بوته خشخاش به دست می آيد و پس از طی مراحلی به ترياک تبديل می شود، ترياک اعتياد آور است و مصرف آن موجب آرامش روحی و تسکين درد جسمی می گردد و به فرد معتاد نيروی کاذب اما گذرا می دهد و احساس مسئوليت را نسبت به خانواده و جامعه تضعيف می کند و عدم مصرف آن در فرد معتاد باعث پديدار شدن اثرات و عوارض روحی و جسمی می شود و توان ذهنی و بدنی را شديداً تضعيف می کند و کارکرد اندامها نيز مختل می شوند از ماده ترياک مواد مخدر ديگر مانند شيره، سوخته و هروئين تهيه می شود. هروئين: هروئين ماده ايست که از ترکيب ترياک و مواد شيميائی به دست می آيد بعد از اعتياد به ترياک اعتياد به هروئين بيشترين ميزان معتادان ايران را در بر می گيرد که به دو شيوۀ استنشاق و تزريق مصرف می شود عوارض و پيامدهای روانی، جسمی، خانوادگی و اجتماعی اعتياد به هروئين به مراتب شديدتر و و يرانگر تر از ترياک است. هروئين اولين بار به عنوان دارو در بيمارستان سنت مری آمريکا در سال ١٨٤٨ کشف شد، در ايران نيز اولين لابراتوار ساخت هروئين توسط دکتر داروسازی که در آلمان تحصيل کرده بود در سال ١٣٣٩ ايجاد گرديد، از آن پس مصرف هروئين به عنوان يک ماده مخدر به شدت زيان آور و فاجعه بار در ميان جوانان ايران شيوع يافت و به تدريج به يکی از بزرگترين بحرانهای اجتماعی ايران تبديل گرديد و اثرات ويرانگری بر عرصه زندگی خانواده ها و ارکان جامعه بر جای نهاد. مواد مخدر ديگری نيز در ايران مصرف می شود که عبارتند از کوکائين، متادون، قرصهای روان گردان شيشه يا کريستال بديهی است که نوع و ميزان اعتياد در افراد بستگی به ميزان سن و وضعيت مالی معتادان دارد گرايش به مصرف ترياک در ميان جوانان، ميان سالان و سالمندان وابسته به اقشار متوسط و مرفه جامعه ديده می شود اعتياد به هروئين بيشتر در ميان نوجوانان و جوانان و طبقات فقير و متوسط جامع رايج است، اعتياد به کوکائين در ميان افراد مرفه وجود دارد، در ساليان اخير ماده مخدر جديدی به نام شيشه يا کريستال که از ترکيبات شيميائی به دست می آيد در ميان جوانان شايع شده است که اثرات آن از نظر بدنی و روانی بسيار خطرناک می باشد. آمار معتادين در ايران: بر اساس آمار برآورد شده معتادين در سال ١٣٨١ در کتاب اعتياد و قاچاق مواد مخدر که از سوی انجمن جامعه شناسی ايران انتشار يافته است به ترتيب زير است. آمار معتادين به ترياک، شيره، و سوخته ١/٨٠٠/٠٠٠ نفر، آمار کسانی که بطور تفننی ترياک مصرف می کنند ٧٧٥/٠٠٠ نفر، معتادين به هروئين ٤١٨٠٠٠ نفر، کسانی که به طور تفننی هروئين مصرف می کنند ١٢٠/٠٠٠ نفر، بر اساس آمار فوق تعداد معتادين در ايران که فقط شامل اعتياد به ترياک و هروئين می باشند ٢/٢٠٠/٠٠٠ نفر و کسانی که به طور تفننی مصرف می کنند ٩٠٠/٠٠٠ نفر است در حالی که آمارهای غير رسمی ميزان معتادين را تا حدود ٤ ميليون نفر تخمين می زنند. آمارهای زير شامل معتادانی می شود که در سال ٨١ خود را جهت درمان به مراکز پذيرش معرفی کرده اند. الف: موقعيت شغلی دانش آموز ٥% دانشجو ٧% خانه دار ٢/٦% سرباز ٥% کارگر ١٥/٢% کشاورز ٤/٧% کارمند غير نظامی ٥/٣% کارمند نظامی و انتظامی ١/٧% مغازه دار ٧/٥% بازنشسته ١/٨% بيکار ٢٣/٣% ب: موقعيت خانوادگی مجرد ٢٦% متأهل ٦٩% ج: موقعيت شهری يا روستايی شهرنشينی ٩٠% روستائی ١٠% د: ميزان سواد و تحصيلات بيسواد ٧/٨% خواندن و نوشتن ٥/١% ابتدائی ٢٧/٦% ديپلم ٢/٥% فوق ليسانس ٠/٢% دکتر ١% ه: محل هايی که معتادين برای اولين بار مواد مخدر را مصرف کرده اند مهمانی خانوادگی ٥/٣% مهمانی دوستانه ٣٦% پارک ٣% مدرسه ٠/٦% کوچه و خيابان ٦% سرباز خانه ٣/٧ % محل کار ١٢% منزل ١٩% و: بر اساس جنسيت ميزان معتادين مرد ٩٧% ميزان معتادين زن ٣% ز: ميزان سن شروع به اعتياد قبل از ١٠ سالگی ١/٤ % ١٤ _ ١٠ سالگی ١١/٥% ١٩ _ ١٥ سالگی ٤١% ٢٤ _ ٢٠ سالگی ٣٠% ٢٩ _ ٢٥ سالگی ١٠% ٣٤ _ ٣٠ سالگی ٢/٦% ٣٩ _ ٣٥ سالگی ١/٣% ٤٥ _ ٤٠ سالگی ١% ٤٥ سال به بالا ١% عوامل افزايش اعتياد در ايران نطام جمهوری اسلامی در روزهای آغازين اقدام به مبارزه با اعتياد و قاچاق مواد را به مثابه يکی از اصلی ترين اهداف مکتبی خود مورد تأکيد قرار داد اما شيوۀ مبارزه با قاچاق مواد مخدر و اعتياد در جهت زدودن عوامل تأثير گذار آن از جامعه و باز پروری آسيب ديدگان اعتياد نبود از اين رو در راستای مبارزه سطحی و مقطعی با قاچاق مواد مخدر و اعتياد تعدادی قاچاقچی معروف دستگير و اعدام شدند شيخ صادق خلخالی حاکم شرع وقت در شهرهای همدان و ملاير که دو قطب عمده توليد و پخش مواد مخدر بودند و تعدادی از قاچاقچيان با سابقه را به جوخه ی اعدام سپرد. در زندان شورآباد به طور متناوب بيش از صدهزار معتاد را زندانی کردند اما به جای آموزش در جهت بازسازی معتادان و آموزش حرفه های گوناگون به تناسب ميزان اعتياد برای آنان جيره های شلاق تعين کرده بودند و آنان را روزانه شلاق می زدند. در سالهای اول انقلاب قيمت مواد مخدر افزايش يافت اما در اوائل دهه ی ٦٠ با توجه به عوامل گرايش به اعتياد که هم چنان تداوم داشت و نظام جمهوری اسلامی نيز در تشديد اين عوامل نقش داشت و عملکرد خود نظام مانند ممنوعيت نوشيدن مشروبات الکلی اعتياد گسترش بيشتری يافت و فراگيرتر شد و ابعاد فاجعه آميز آن کانونهای حساس و آسيب پذير جامعه مانند مراکز آموزشی و خانواده ها را نيز در بر گرفت. بديهی است که پديدۀ اعتياد را می توان يک پديدۀ تک عاملی ناميد بلکه عوامل متعددی در ايجاد و افزايش آن مؤثرند که به آنها اشاره می شود. ١_ فقر و بيکاری و فقر فرهنگی: سياستها و عملکرد اقتصادی رژيم در راستای تأمين منافع ملی و برآوردن نيازهای حياتی و ضروری مردم ميهن مان نيست به طوريکه طبق آمار خود رژيم ميزان ٧ ميليون نفر از مردم کشورمان در زير خط فقر زندگی می کنند، برنامه های اقتصادی رژيم که بی عدالتی را در جامعه می گستراند موجب بروز نابسامانيهايی روزافزون در جامعه می شود و اقشار کم درآمد و آسيب پذير برای تأمين حداقل هزينه ی زندگی تحت فشار بيشتری قرار می گيرند يکی از پيامدهای بی عدالتی در جامعه فقر و بيکاری است، فقر و بيکاری و فقر فرهنگی که خود معلول فقر ماديست توأمان عامل مؤثری برای گرايش جوانان سرخورده به اعتياد می باشد و چون قيمت مواد مخدر تنها کالائی است که در روند مهار ناپذير تورم در عرصه اقتصادی ايران افزايش نيافته است و قيمت آن در مقايسه با ديگر کالاها ارزان می باشد. جوانان بيکار هزينه ی آن را يا از خانواده اخذ يا از طريق کارهای کاذب و موقتی يا با ارتکاب اعمال خلاف هزينه ی آنرا تأمين می کنند، ضمناً شايع است که عوامل رژيم برای آلوده کردن جوانان در کردستان مواد مخدر را به طور رايگان در اين منطقه توزيع می کنند، بر اساس آمار بيش از ٢٣ درصد از معتادان بيکار هستند. ٢_ شرکت در مجالس دوستانه: شرکت در مجالس و محافل دوستانه که يکی يا چند نفر از آنان معتاد باشند يا به طور تفننی مواد مخدر مصرف کنند و تعارفات و تحريکات از جانب آنان می تواند عاملی برای مصرف مواد مخدر باشد که در آغاز جنبه تفننی دارد اما پس از مدتی به مرحله ی اعتياد خواهد رسيد متأسفانه اکنون در ايران بعضی محافل و مهمانيها با مواد مخدر از مهمان پذيرائی می شود، ميزان ٣٦% از معتادين کسانی هستند که در اين گونه مهمانيها اولين بار مصرف مواد را تجربه نموده اند. ٣_ مدرسه: مدرسه که جايگاه آموزش و کسب دانش است به مکانی برای ترويج و خريد و فروش مواد مخدر تبديل شده است و فرزندان نوجوان و جوان ميهن مان در مدرسه با اين سم مهلک آشنا می شوند تعداد ٤/٦% از کل معتادين يا در مدرسه اولين تجربه را کسب کرده اند يا به وسيله همکلاسيهای خود به اعتياد آلوده شده اند. ٤_ سربازخانه: پادگان ها که برای آموزش نظامی ايجاد شده اند نيز يکی از مکانهائی است که در آن مواد مخدر شايع است تعداد ١١١١ نفر معتاد که داوطلبانه خود را به واحدهای پذيرش ترک اعتياد معرفی کرده اند مصرف مواد مخدر را در سربازخانه آغاز کرده اند. ٥_ يأس و نااميدي: در شرايط کنونی ايران جوانان برای تأمين هزينه ی زندگی خود يا بايد از تخصص مورد نياز جامعه برخوردار باشند يا دارای امکانات مالی خانوادگی باشند يا به يکی از نهادها يا مقامات رژيم وابسته بوده يا مورد حمايت آنان باشند در غير اين صورت يا به شغلهای کاذب و موقتی مانند دلالی، دستفروشی، قاچاق کالا روی می آورند و برخی نيز به سمت اعمال خلاف سوق داده می شوند برخی از جوانان از فرط يأس و نااميدی و عدم حمايت مادی و معنوی از سوی دولت و محصور شدن در جامعه ای که همواره تحت کنترل و فشار هستند و عدم اميد به آينده برای فراموش کردن کمبودها و سرخوردگی ها به اعتياد روی می آورند در مهر ماه سال ٨٤ در شهر تهران ٢٤١ جوان از فرط استيصال و نااميدی خودکشی کرده اند. ٦_ تسکين درد: بعضی از بيمارانی که مبتلا به بيماريهای دردآور و علاج ناپذير مبتلا هستند به توصيه ديگران برای تسکين درد به مواد مخدر روی می آوردند و پس از مدتی به علت ضعف بدنی و نياز شديد به مواد مخدر معتاد می شوند. ٧_ لذٌت جويی: در اين مورد بعضی افراد برای کسب آرامش و نيروی کاذب و فرو رفتن در اوهام و خيالات از مواد مخدر استفاده می کنند اين شيوه بيشتر در ميان افراد مرفه شايع است اما اين افراد نيز پس از چندی دچار اعتياد می شوند. ٨_ اشتغال به کارهای سخت و طاقت فرسا: بعضی از کسانيکه دارای کارهای سخت بدنی هستند مانند کارگران نانوائی، کارگران کوره پزخانه ها، چاه کن ها و رانندگانی که شبانه روز کار می کنند برای تحمل فشارهای بدنی و کسب نيرو به مصرف مواد مخدر روی می آورند اما پس از مدتی بدون مصرف مواد مخدر توان کار کردن را از دست می دهند. ٩_ زندان: در زندانهای جمهوری اسلامی انواع مواد مخدر به ويژه هروئين به وفور يافت می شود جوانانی که به علت نزاع، تصادفات رانندگی، مشروب خواری يا ديگر جرائم زندانی می شوند، در محيط محدود و آلوده زندان و با توجه به فعاليت باندهای فروش مواد مخدر در زندان برخی از زندانيان که از روحيه ضعيف تری برخوردارند تحت تأثير فضای زندان به مصرف مواد روی می آورند و خطر هولناک ديگری که اين جوانان را تهديد می کند امکان ابتلا به ويروس ايدز می باشد زيرا در زندان بعلت در دسترس نبودن سرنگ زندانيان به طور دسته جمعی از يک سرنگ استفاده می کنند و اگر يک معتاد حامل ويروس ايدز باشد به ديگران نيز سرايت خواهدکرد. در سال ١٣٨٣ تعداد ٤١٦ هزار نفر به جرائم مربوط به مواد مخدر دستگير شده اند که تعداد ٣٣٠٠ نفر از آنان دانشجو بوده اند. ١٠_ ارزان بودن بهای مواد مخدر: اگر قيمت مواد مخدر در اين سالها افزايش می يافت مسلماً افراد کم درآمد توان مالی خريد آن را مانند ديگر کالاهای گران قيمت نداشتند اما ارزان بودن قيمت مواد مخدر عاملی برای کشاندن جوانان تهيدست به اين ورطه دردناک می باشد. ١١_ امکان دسترسی به مواد مخدر: تهيه ی مواد مخدر در ايران به آسانی ميسر است و در هر کوی و محله و خيابان و پارک و حتی مدرسه و سربازخانه امکان پذير است. ١٢_ فعاليت باندهای مواد مخدر: دهها هزار نفر در ايران در دسته ها و باندهای کوچک و بزرگ در قاچاق و توزيع مواد مخدر فعاليت دارند اين باندها برای کسب در آمد بيشتر با توسل به شيوه های گوناگون می کوشند جوانان را به مصرف مواد مخدر ترغيب کنند. ١٣_ اعتياد در خانواده: اعتياد يکی از اعضای خانواده می تواند زمينه ای برای اعتياد بقيه ی اعضای خانواده باشد ٢٤% از معتادان اعتراف کرده اند که يکی از اعضای خانوادۀ آنها معتاد بوده و اولين بار تجربه مواد مخدر را در خانه آزموده اند، ٦٠% از زنان معتاد اعتراف کرده اند که به وسيله همسرانشان معتاد شده اند و ٥٤% از زنان تن فروش اعلام کرده اند که همسران معتاد بوده اند، کودکان بزرگترين قربانيان خانواده هائی هستند که والدين آنان به اعتياد آلوده هستند که برخی از آنان از کودکان برای فروش مواد مخدر استفاده می کنند و بعضی از اين خانواده ها که برای تأمين هزينه مواد مخدر به گدائی روی می آورند و فرزندان خردسال خود را معتاد می کنند تا وسيله ای برای جلب ترحم عابرين باشد. ١٤_ مجاورت ايران با کشور افغانستان: کشور ما با کشور افغانستان ٩٠٠ کيلومتر مرز مشترک دارد و اين مرز طولانی امکانات وسيعی را در اختيار قاچاقچيان قرار می دهد که ترياک را به داخل ايران وارد کنند افغانستان ٨٠% ترياک دنيا را توليد می کند در سال ١٣٨١ معادل ١٧ ميليارد دلار ترياک توليدی افغانستان از طريق ايران به ترکيه و اروپا صادر شده است. ١٥_ وضعيت مواد مخدر در جهان: طبق آمارهای سازمان ملل ١٨٠ ميليون نفر در جهان به انواع مواد مخدر اعتياد دارند کشورها از نظر نوع اعتياد با يکديگر متفاوتند مصرف ترياک در شرق آسيا پاکستان، افغانستان و ايران رايج است مصرف هروئين در ايران و پاکستان، هندوستان، کشورهای تازه تأسيس شده شوروی سابق به ويژه بخش آسيائی آن و آمريکا مصرف می شود. مصرف کوکائين در قارۀ آمريکا بويژه آمريکای مرکزی و اروپا رايج است حشيش و علف در اکثر کشورهای جهان مصرف می شود، در قارۀ آفريقا و کشورهای عربی مصرف ترياک و هروئين بسيار اندک است اما در اين کشورها از گياهانی که نشئه زا هستند استفاده می کنند مانند کشور يمن که ٩٠% مردان از يک گياه محلی نشئه آور استفاده می کنند. ١٦_ قاچاق و معاملات مواد مخدر: پرسودترين تجارت در سطح جهان مواد مخدر می باشد. ميزان معاملات در قاچاق مواد مخدر نسبت به ديگر کالاهای حياتی و ضروری بشر نشانگر فاجعه ای است که تمامی جوامع بشری بويژه نسل جوان را مورد تهاجم قرار داده است و مانع بسياری در راه شـــکوفائی افتصادی جوامع و بالندگـی و رشد و تندرستی نيروی جوان می باشد. مواد مخدر از زمان کشت آن تا زمان که به دست مصرف کننده برسد مراحل زيادی را طی می کند، برای اداره و کنترل اين مراحل شبکه و باندهای منسجم و نيرومندی وجود دارند که هدايت انتقال، ردو بدل و توزيع و فروش آنرا بعهده دارند بعضی از اين باندها مانند باندهای کلان قاچاق کوکائين در کشورهای کلمبيا و بوليوی دارای ارتش هستند، در ايران نيز برای ورود ترياک بـه داخل کشور باندهای نيرومندی وجود دارند که از اتومبيل های صحرائـی استفاده می کنند و تمامی افراد آن به سلاحهای سبک و نيمه سنگين مجهزند و گاهی نيز از شترهای تربيت شده استفاده می کنند که محموله ترياک را از خاک افغانستان بدون همراه به منطقه ی مشخصی از خاک ايران می رسانند. فقر خلق بلوچ و سوء استفاده از اين خلق محروم برای حمل مواد مخدر با صرفه ترين و کم هزينه ترين راه قاچاق ترياک به داخل ايران می باشد. باندهای قاچاق ايرانی در خارج از کشور نيز فعاليت دارند در سال ٩٢ بزرگترين شبکه ايرانی قاچاق مواد مخدر در شهر هامبورگ کشف شد و سال گذشته نيز يکی از بزرگترين باندهای ايرانی مواد مخدر در ژاپن کشف شد که رهبر آن به سلطان وحشت شهرت داشت. آمار سال ١٩٩٧ سازمان ملل تجارت مواد مخدر را در مقايسه با ديگر کالاهای ضروری را به ترتيب زير اعلام کرده است اين آمار از کتاب اعتياد و قاچاق مواد مخدر اخذ شده است. ١_ تجارت آهن ١٠٠ ميليارد دلار ٢_ ماشين آلات ٢٠٠ ميليارد دلار ٣_ پارچه ٣٠٠ ميليارد دلار ٤_ دارو ٣٥٠ ميليارد دلار ٥_ نفت و گاز ٤٠٠ ميليارد دلار ٦_ مواد مخدر ٥٠٠ ميليارد دلار. آمار فوق نشانگر اين واقعيت دردناک است که ميزان تجارت مواد مخدر حتا از ميزان تجارت دارو و نفت که حياتی ترين مواد مورد نياز بشری هستند نيز افزونتر است بديهی است که در بعضی کشورها قاچاق و توزيع مواد مخدر بدون همکاری و پشتيبانی رژيم های فاسد و غير مردمی امکان پذير نيست زيرا اين گونه حکومت ها از اين طريق سودهای کلانی به دست می آورند اين رژيم ها گاهی برای فريب افکار عمومی تعدادی قاچاقچی را دستگير و اعدام می کنند يا تعدادی از قاچاق چيان را که دستگير کرده اند آنان را از طريق رسانه های عمومی به نمايش می گذارند تا حقانيب خود را در مبارزه با قاچاق مواد مخدر اثبات کنند. در سال ١٣٨١ در ايران مبلغ ٦ ميليارد دلار هزينه مصرف ترياک شده است و اگر هزينه ی ديگر مواد مخدر مصرف شده را بر آن بيفزائيم بطور تقريبی به ميزان تقريبی ١٠ ميليارد خواهد رسيد که اين مبلغ معادل حقوق يک ساله ی ٤ ميليون کارگر و آموزگار خواهد بود. در شرايط کنونی کشورمان هيچ گونه چشم انداز اميدوار کننده ای برای امکان کاهش اعتياد وجود ندارد زيرا مبارزه با اعتياد به دو راهکار بسيار مهم يعنی پيش گيری و باز پروری نيازمند است اما عوامل گسترش اعتياد هم چنان روند افزايشی را می پيمايد و هيچ گونه اقدام جدی و پيگيرانه ای برای باز پروری، بازسازی، ايجاد اشتغال و امکانات برای معتادانی که اعتياد را ترک کرده اند وجود ندارد اما در ساليان اخير که فاجعه اعتياد جامعه ی ما را فرا گرفته است تعدادی از معتادانی که اعتياد خود را ترک کرده اند اقدام به تشکيل محافلی خود ساخته کرده اند که به هيچ وجه وابسته به سازمانهای دولتی نيستند، اين افراد افزون بر اينکه با تشکيل جلسات مرتب يکديگر را تحت کنترل قرار می دهند بلکه افراد جديد را نيز زير پوشش قرار می دهند و در زمينه های گوناگون به يک ديگر ياری می رسانند اخيراً نيز کتابی در همين زمينه به نام چگونگی عملکرد که در آن ١٢ مرحله ترک اعتياد را توضيح داده است منتشر کرده اند اين پديده انسانی و خود جوش در تمام شهرهای ايران در حال گسترش است اميد که اين تجربه مفيد و مؤثر عاملی برای مبارزه همگانی مردم ايران با فاجعه ملی اعتياد باشد. |
|