 |
 |
|
|
|
حقوق بشر در ايران؛ وخيمتر از گذشته؟ گزارش نشست فعالان حقوق بشر در بلژيک 
بررسى موارد نقض حقوق بشر در ايران و وضعيت حاد پناهندگان ايرانى در اروپا موضوع نشست يک روزهاى بود که روز ۱۵دسامبر با حضور فعالان حقوق بشر در بروکسل برگزار شد.اين نشست به مناسبت سالگرد تصويب اعلاميه جهانى حقوق بشر با حضور عبدالکريم لاهيجى، نايب رئيس فدراسيون جوامع جهانى مدافع حقوق بشر و رئيس جامعه دفاع از حقوق بشر در ايران و همچنين گروهى از نمايندگان عفو بين الملل در بلژيک، حقوقدانان، خبرنگاران و فعالين امور پناهندگى، برگزار گرديد. فريدريک مائوئه، از مسئولين انجمن بلژيکى مدافع حقوق پناهندگى، و فيليپ هانسمان مسئول سازمان عفو بين الملل در بلژيک گردانندگان اين جلسه بودند. خانم مائوئه و آقاى هانسمان با اشاره به وضعيت حقوق بشر در ايران اعلام کردند که هر دو اين سازمان ها در جلسه هاى مختلف با مقامات بلژيکى، وضعيت حقوق بشر در ايران را تشريح کرده اند و با ارائه موارد گوناگون، نشان داده اند که با روى کار آمدن دولت محمود احمدى نژاد شرايط بدتر از گذشته شده است و در چنين شرايطى بازگرداندن پناهجويان عواقب ناگوارى به همراه خواهد داشت. «کنترل اسلامى قوانين در ايران» در ادامه، عبدالکريم لاهيجى درباره بنيادهاى حقوق شهروندان در قوانين جمهورى اسلامى سخن گفت. وى اظهار داشت: در رسانه هاى همگانى اروپا گاهى از «دمکراسي» در ايران سخن مىرود؛ اما بياييد ببينيم آيا چيزى که در ايران حاکم است دمکراسى است يا تنها ظاهرى از آن. آقاى لاهيجى با اشاره به نابرابرى حقوقى در قوانين جمهورى اسلامى در عرصه هاى مختلف جنسيتى، مليت ها و مذاهب گفت: تصويب قوانين در مجلس شوراى اسلامى توسط شوراى نگهبان که نهادى انتصابى است «کنترل اسلامي» مىشود. رئيس جامعه دفاع از حقوق بشر در ايران در بخش ديگرى از سخنان خود گفت: با روى کار آمدن دولت احمدى نژاد، رژيم همان رژيم است و تنها بازيگرانش تغيير يافته اند و محمد خاتمى تنها مىخواست «رفرم هاى کوچکي» را پيش ببرد. وى افزود: اروپا مىخواست که ايران دو کنوانسيون در مورد حقوق بشر را بپذيرد؛ يکى کنوانسيون عليه شکنجه و ديگرى کنوانسيون درباره خشونت عليه زنان. اين دو در زمان محمد خاتمى در مجلس پيش رفت اما از سوى شوراى نگهبان پذيرفته نشد. چرا؟ آيا اسلام با شکنجه و خشونت عليه زنان موافق است که اين کنوانسيون ها رد مىشوند؟ کنوانسيون ژنو؛ مرده يا زنده؟ ديگر سخنران اين نشست، سيلوى سارولا، وکيل پناهندگان ايرانى بود که در مورد وضعيت متقاضيان پناهندگى به کنوانسيون ژنو اشاره کرد و گفت: برخى فکر مىکنند که کنوانسيون ژنو مرده است در حالى که اين طور نيست و همچنان مىتوان به آن استناد کرد. به گفته وى، در اين کنوانسيون قوانينى هست که به شرايط ايرانيان مربوط است. در اين کنوانسيون پناهنده کسى است که نه فقط به دليل فعاليت هاى سياسى که به دلايل مذهبى و داشتن عقيده زير فشار باشد. تکرار توهين به زن، تکرار آزار و شکنجه، با اتفاق افتادن آن براى يک بار فرق دارد. بيکارى در هر کشورى طبيعى است ولى بيکارى به دليل زن بودن و يا تعلق به مذهبى ديگر، مسئله است و در شمول نقض حقوق بشر قرار مىگيرد. خانم سارولا در ادامه گفت: تعداد متقاضيان پناهندگى را بهانهاى براى عدم حمايت از آن ها قرار مىدهند در حالى که کنوانسيون ژنو از تحت فشار بودن فرد سخن مىگويد و نه از ميزان و تعداد متقاضيان. «وضعيت وخيم حقوق بشر در دوران احمدى نژاد» سابين ماير، مسئول روابط بين الملل و حقوق بشر سبزهاى پارلمان اروپا از مجموعه اقدامات پارلمان اروپا در اعتراض به نقض حقوق بشر در ايران سخن گفت و اعلام کرد که در ۱۶ نوامبر تصميمات پارلمان اروپا در مورد وضعيت حقوق بشر در ايران مشخص تر و بيشتر شد. وى با اشاره به دستگيرى وکلا، اعدام زنان، تشديد فشار بر اقليت هاى ملى و مذهبى، محدود تر شدن آزادى مطبوعات، فيلتر شدن سايت هاى اينترنتى، جمع آورى ماهواره ها و... اين وضعيت را پس از روى کار آمدن محمود احمدى نژاد وخيم تر ارزيابى کرد. به گفته اين مقام پارلمان اروپا، ايران دومين کشور در جهان از لحاظ فشار بر اقليت هاى ملى و مذهبى است. تعداد متقاضيان پناهندگى را بهانهاى براى عدم حمايت از آن ها قرار مىدهند در حالى که کنوانسيون ژنو از تحت فشار بودن فرد سخن مىگويد و نه از ميزان و تعداد متقاضيان. وکيل پناهندگان ايرانى خانم ماير سپسبه روند مذاکرات اروپا و ايران از زمان دولت خاتمى تا کنون پرداخت و گفت: ايران از اهميت ژئوپليتيکى برخوردار است و پارلمان اروپا معتقد است تنها با گفت وگومى توان ايران را از ايزوله بودن خارج کرد. پارلمان مىداند که در زمينه گفت وگوبه ويژه با شهروندان، نويسندگان و نيروهاى اپوزيسيون ايران مىبايست فعال تر بود و در کنار آن با مقامات ايران نيز صحبت کرد. وى خاطرنشان کرد: دعوت از مريم رجوى در استراسبورگ از سوى ايران مورد انتقاد قرار گرفت. مقامات ايران مىگفتند که با اين کار ما خواهان تغيير رژيم هستيم اما ما اين موضوع را رد کرديم. ما مىدانيم که مجاهدين گروه دمکرات ى ن بوده و گروه بستهاى هستند اما از لحاظ حقوقى، قوانين اروپا بايد تغيير مىکرد که با اين تغييرات حساب هاى بانکى اين گروه در اروپا آزاد شدند. «سرکوب مداوم زنان در ايران» فيروزه نهاوندى، رئيس دانشکده علوم اجتماعى دانشگاه آزاد بروکسل در زمينه حقوق زنان در ايران صحبت کرد و مسئله زنان را به بحث در مورد حکومت تئوکراتيک ايران مربوط دانست. وى تصويب برخى قوانين در حمايت از زنان در دوران حکومت پهلوى را در چارچوب سياست مدرنيزاسيون آن حکومت، و آغاز جمهورى اسلامى را بازگشت به سنت ارزيابى نمود. خانم نهاوندى با تشريح روند گام به گام محدود کردن حقوق زنان از آغاز جمهورى اسلامى تا کنون گفت: امروز مسئله زنان در ايران اهميت بيشترى يافته است. زنان خود را سازماندهى مىکنند؛ فعاليت دارند و بارها مورد سرکوب واقع شده اند. «جامعه ايران، سياه يا سفيد نيست» بتى کلرين، خبرنگار شبکه آر تى بى اف بلژيک از سفر پرماجراى اخير خود به ايران حرف زد. وى در کوچه و خيابان با فضاى ايران آشنا شده، با روزنامه نگاران اصلاح طلب و گروهى از فعالين زن ديدار کرده و با آن ها به گفت و گو نشسته بود. روزنامه نگاران ايرانى که با من ارتباط مىگرفتند همواره مواظب بودند و فشارهاى پنهان را حس مىکردند. من با اين که سفرهاى بسيارى رفته ام اما اين فضاى «فشار پنهان» مرا آزار مىداد و دوست داشتم هر چه سريع تر آن جا را ترک کنم. خبرنگار بلژيکى خانم کلرين گفت: جامعه ايران سياه و سفيد نيست. جامعه ايران پرتناقض است. مثلا از سويى مىبينيد در اتوبوس هاى شرکت واحد زنان و مردان جدا از هم هستند و از سوى ديگر در تاکسى ها در کنار هم مىنشينند! وى گفت: در ظاهر امر همه چيز در ايران عادى است اما پس از مدتى، فضايى را حس مىکنى که اذيتت مىکند. روزنامه نگارانى که با من ارتباط مىگرفتند همواره مواظب بودند و فشار هاى پنهان را حس مىکردند. من با اين که سفرهاى بسيارى رفته ام اما اين فضاى « فشار پنهان » مرا آزار مىداد و دوست داشتم هر چه سريع تر آن جا را ترک کنم. «برخورد سيستماتيک با اقليت ها» اميل فرانک، مسئول بخش ايران و خليج فارس در سازمان عفو بين الملل بلژيک به بحث درباره حقوق اقليت هاى قومى و مذهبى ايران پرداخت. وى به دستگيرى شيرکوه جهانى، روزنامه نگار کرد در مهاباد اشاره کرد و اعلام نمود به رغم خبرهايى مبنى بر کشته شدن وى بر اثر اعتصاب غذا، خوشبختانه خانواده وى مطمئن شدند که شيرکوه جهانى زنده است و در سلامت به سر مىبرد. آقاى فرانک با اشاره به سرکوب اعتراضات آذربايجانى ها در سال گذشته نتيجه گرفت که در دوران محمود احمدى نژاد، نقض حقوق اقليت هاى قومى افزايش يافته است. به گفته وى، بهائيان شديدا در ايران تحت فشار هستند و يهوديان همواره در جامعه ايران مشکل داشته اند. به نظر مىرسد که برخورد با اقليت هاى دينى هم اکنون در ايران سيستماتيک شده است و با دوران رياست جمهورى محمد خاتمى فرق دارد. بلاتکليفى پناهندگان دربلژيک ونسان لورکن، وکيل، در انتهاى برنامه بار ديگر به پناهجويان ايرانى در بلژيک اشاره کرد و گفت: چرا دولت بلژيک صحبت هاى امروز را نمى شنود؟ چرا نمى خواهند بپذيرند که حقوق بشر در ايران پايمال مىشود؟ شش سال است که پناهجويان ايرانى بلاتکليف هستند؛ آيا همه اين صحبت ها کافى نيست که دولت بفهمد ايرانيان مسئله دارند؟ وى به پناهجويان پيشنهاد کرد که با طرح مسائل حقوق بشر در مجامع عمومى و در ميان مردم از حقوق خود به عنوان پناهنده دفاع کنند. چرا اروپا از نهادها و گروه هاى مستقل ايرانى به طور جدى حمايت نمى کند و بيش از هر مذاکرهاى، گفت وگو با مقامات ايرانى و منافع اقتصادى خود را مد نظر قرار مىدهد؟ عبدالکريم لاهيجى برنامه با اظهارنظرها و پرسش هاى حاضرين در برنامه از سخنرانان پايان يافت. در اين بخش آقاى لاهيجى با اشاره به سخنان سابين ماير، از پارلمان اروپا، انتقاداتى را از سياست هاى اتحاديه اروپا طرح کرد و پرسيد چرا اروپا از نهادها و گروه هاى مستقل ايرانى به طور جدى حمايت نمى کند و بيش از هر مذاکرهاى، گفت وگو با مقامات ايرانى و منافع اقتصادى خود را مد نظر قرار مىدهد. خانم ماير در پاسخ گفت ما نمى توانيم از گروه هاى مستقل ايرانى مثلا حمايت مالى کنيم. در گفت و گو با صاحب نظران ايرانى به اين نتيجه رسيده ايم که چنين حمايتى به ضرر خود اين گروه ها تمام مىشود و آن ها را بيش از پيش زير ضرب رژيم ايران مىبرد. همچنين عبدالکريم لاهيجى در رابطه با سخنان اميل فرانک در مورد اقليت هاى دينى آمار ى در مورد يهوديان ساکن ايران ارائه داد. وى گفت در آغاز انقلاب، جمعيت ايران ۴۰ ميليون نفر بود که ۷۰ هزار نفر آن را يهوديان تشکيل مىدادند؛ اما هم اکنون جمعيت ايران ۷۰ ميليون نفر است و جمعيت يهوديان کشور ۳۰ هزار نفر، اين موضوع به خوبى نشان مىدهد که فشارهاى مداوم بر اين اقليت دينى تا چه ميزان موجب مهاجرت آنان از ايران شده است. گزارشگر: هرمز فرهمندی از راديو فردا |
|